Ehsan Movahedian: Kuongezeka kwa hatua za uhasama kutoka Marekani na Ulaya kumezuia nafasi ya harakati za kisiasa, kiuchumi na kiutamaduni dhidi ya Iran na kwa kawaida kumeielekeza Iran kwenye kuimarisha ushirikiano wa pande mbili na wa kikanda, hasa na Urusi na Uchina. Wakati huo huo, washiriki wapinzani na maadui (Marekani, Uingereza, Uturuki na Israeli) wanapanua ushawishi wao wa kisiasa, kiusalama na kiintelijensia katika Caucasus na Asia ya Kati. Hii inamaanisha kwamba ikiwa Tehran na Moscow wanataka kudhibiti athari za washindani wa kigeni, wanapaswa kushirikiana katika maeneo machache maalum na ya kiutendaji.
Kutaja mifano michache ya maendeleo yaliyotiliwa mkazo kidogo katika Caucasus na Asia ya Kati kunaonyesha kuwa eneo hili linabadilika kwa kasi kuwa eneo lenye changamoto kubwa kwa Iran na Urusi, na kisha Uchina. Wiki iliyopita, Brianna Todd, mwanachama wa Baraza la Atlantic na mfanyakazi mwenza wa Wizara ya Ulinzi ya Marekani, katika mkutano na balozi wa Uturuki nchini Marekani, alitaja Armenia na Tajikistan kama "vipengele vilivyopotea" vya Shirika la Nchi za Kituruki na kuitaka Armenia na Tajikistan kujiunga na Shirika la Nchi za Kituruki chini ya mwongozo na uongozi wa Uturuki! Todd alisema anakubaliana na mtazamo kwamba Kusini mwa Caucasus na Asia ya Kati inapaswa kuonekana kama jumla, na kwamba Armenia na Tajikistan ni vipengele vilivyopotea vya Shirika la Nchi za Kituruki.
Katika maendeleo mengine, kituo kikubwa cha data kinajengwa nchini Armenia ili kukidhi mahitaji ya kiintelijensia ya Marekani. Hatua hiyo itawezesha usindikaji mkubwa wa data iliyonaswa katika eneo hilo. Kuweka kituo hicho nchini Armenia kunawezesha Wamarekani kupata rasilimali kubwa za kompyuta si tu katika Kusini mwa Caucasus bali pia Mashariki ya Kati.
Kwa upande mwingine, tunaona kwamba Magharibi inaichukulia serikali ya Aliyev kama sehemu ya Asia ya Kati na inatangaza mabadiliko ya jukwaa la mazungumzo kutoka 1+5 hadi 1+6 (nchi tano za Asia ya Kati, Jamhuri ya Azerbaijan na Marekani). Pamoja na kuendelea kwa vitendo vya uchochezi vya Baku dhidi ya Moscow, Urusi pia imelazimika kuitikia uovu wake. Msaada wa Uturuki na Baku kwa uwepo wa vikosi vya jihadi na Wahhabi katika Caucasus na Asia ya Kati, kuunda mgogoro wa Marekani nchini Georgia ili kuidhoofisha nchi hiyo, juhudi za kupanua Agano la Amani la Ibrahimu katika eneo la Caucasus na Asia ya Kati, na uigizaji wa Uturuki kwa niaba ya Marekani na NATO katika Caucasus na Asia ya Kati, yote haya ni matukio yanayoonyesha kuwa haiwezekani kushughulikia vitisho vya awali kwa njia za jadi, na Iran, Uchina na Urusi zinapaswa kusimama dhidi yao kwa uelewa wa pamoja wa vitisho hivi.
Your Comment