Kwa mujibu wa Shirika la Habari la Kimataifa la Ahlul-Bayt (as) -ABNA- Tume ya Haki za Binadamu ya Jamhuri ya Kiislamu ya Iran imelaani vikali mashambulizi ya kijeshi yaliyofanywa na Marekani dhidi ya maeneo mbalimbali nchini Iran tarehe 8 na 13 Julai 2026, ikisema kuwa mashambulizi hayo ni ukiukaji wa wazi wa Mkataba wa Umoja wa Mataifa na kanuni za sheria ya kimataifa ya kibinadamu.
Kwa mujibu wa Shirika la Habari la Iran (IRNA), tume hiyo imesema mashambulizi hayo yalisababisha kuuawa na kujeruhiwa kwa raia kadhaa pamoja na uharibifu mkubwa wa miundombinu ya umma na mali za raia.
Tume hiyo imeeleza kuwa mashambulizi hayo yalifanyika licha ya kuwepo kwa makubaliano ya maelewano kati ya Iran na Marekani kuhusu kusitisha mapigano na kuanza mchakato wa mazungumzo kwa lengo la kupunguza mvutano na kurejea katika njia ya diplomasia.
Tume hiyo imesema hatua hizo za kijeshi zinakinzana na roho ya maelewano hayo, zinadhoofisha uaminifu wa pande mbili unaohitajika katika kutafuta suluhu za amani na zinakiuka wajibu wa kutekeleza ahadi za kimataifa kwa nia njema.
Kwa mujibu wa taarifa hiyo, zaidi ya maeneo 250, mengi yakiwa katika maeneo ya kusini mwa Iran, yalilengwa katika mashambulizi hayo. Mashambulizi hayo yalisababisha kuuawa kwa raia 20, akiwemo mwanamke mmoja wa Kiirani, huku watu 150 wakijeruhiwa, wakiwemo wanawake wawili.
Taarifa hiyo imeongeza kuwa majeruhi 14 walifanyiwa upasuaji, huku wagonjwa 102 wakiruhusiwa kutoka hospitalini baada ya kupata matibabu.
Miongoni mwa maeneo yaliyolengwa ni njia ya kimataifa ya reli katika mkoa wa Golestan, kaskazini mwa Iran, pamoja na bandari kadhaa kusini mwa nchi hiyo. Pia, umeme ulikatika katika baadhi ya maeneo ya Chabahar, kusini-mashariki mwa Iran, huku makombora yakiripotiwa kuanguka karibu na kituo cha nyuklia cha Bushehr.
Aidha, baadhi ya njia za reli ziliharibiwa, ikiwemo daraja la Agh Teke Khan katika mkoa wa Golestan.
Tume ya Haki za Binadamu ya Iran imesema kulenga miundombinu hiyo kunaathiri moja kwa moja maisha ya raia, huduma za umma, usalama wa binadamu na haki ya maendeleo, na kwamba mashambulizi dhidi ya miundombinu ya kiraia ni ukiukaji wa kanuni za msingi za sheria ya kimataifa.
Tume hiyo imesisitiza kuwa sheria ya kimataifa ya kibinadamu inazitaka pande zinazohusika katika migogoro kutofautisha kati ya malengo ya kijeshi na maeneo ya kiraia, huku ikisisitiza kuwa ulinzi wa raia na miundombinu muhimu ni wajibu wa kisheria wa mataifa.
Aidha, imerejea Mkataba wa Umoja wa Mataifa, hususan aya ya nne ya Ibara ya 2, inayokataza tishio au matumizi ya nguvu dhidi ya uadilifu wa eneo au uhuru wa kisiasa wa nchi nyingine.
Tume hiyo imewataka Katibu Mkuu wa Umoja wa Mataifa, Baraza la Haki za Binadamu, Kamishna Mkuu wa Haki za Binadamu, Kamati ya Kimataifa ya Msalaba Mwekundu pamoja na taasisi nyingine husika za kimataifa kulaani mashambulizi hayo na kuchukua hatua madhubuti za kuyazuia.
Pia, imewataka wahusika kuwajibishwa, kuzuia kurudiwa kwa ukiukaji huo na kuhakikisha waathirika pamoja na familia zao wanapatiwa fidia kamili.
Tume ya Haki za Binadamu ya Iran imesisitiza kuwa Jamhuri ya Kiislamu ya Iran inahifadhi haki yake ya kufuatilia masuala yote ya kisheria, kimahakama na kimataifa yanayohusiana na mashambulizi hayo, pamoja na kudai uwajibikaji na fidia kutoka kwa waliohusika.
Maoni yako